- Extreme hitte zou het EU-bbp in 2026 met ongeveer 1% kunnen verminderen, gelijk aan ongeveer €180 miljard economische schade.
- Lagere arbeidsproductiviteit heeft waarschijnlijk de grootste economische impact, naast verstoringen in de landbouw, energie en transport.
- Frankrijk wordt naar verwachting het hardst getroffen; de economische groei in Nederland kan vrijwel volledig wegvallen.
- Hoewel klimaatadaptatie de schade deels kan beperken, blijft krachtige beperking van verdere klimaatverandering essentieel om nog grotere schade in de toekomst te voorkomen.
Het rapport van Triodos Bank, Hitte-economie, beschrijft de aanzienlijke menselijke en ecologische kosten, waaronder hitte-gerelateerde sterfgevallen, druk op de gezondheidszorg en ernstige schade door natuurbranden als gevolg van de uitzonderlijke hitte en droogte in Europa dit jaar. Vervolgens kwantificeert de bank de economische impact van de extreme hitte op vier gebieden: voedsel en landbouw, energieproductie, transport en logistiek, en arbeidsproductiviteit.
Het verlies aan arbeidsproductiviteit is waarschijnlijk het grootste economische effect van de extreme hitte deze zomer. Triodos Bank schat een gemiddeld verlies aan arbeidsproductiviteit van ongeveer 0,6% van het EU-bbp. Landbouwverliezen (met een verwachte daling van de EU-landbouwproductie van 3–7%) en hogere voedselprijzen, beperkte energieopwekking en hogere elektriciteitsprijzen, en verstoringen van wegen, spoorwegen en binnenwateren dragen verder bij aan de schade.
“Deze zomer laat zien dat klimaatverandering geen economisch risico ver in de toekomst is. De extreme hitte die we vandaag allemaal ervaren, toont concreet hoe klimaatverandering levens, werknemers en welvaart in heel Europa zal beïnvloeden,” zegt Hans Stegeman, hoofdeconoom bij Triodos Bank. “Voor dit jaar zou het verlies van 1% van het bbp-stagnatie betekenen. Dat is een reële tegenslag, maar geen catastrofe. Maar de extreme hitte dit jaar is slechts een voorproefje van wat komen gaat als we niet snel en krachtig handelen op het gebied van klimaatverandering. Dat betekent dat we onze levensstijl moeten veranderen en onze economieën moeten transformeren, zodat we minder energie en grondstoffen gebruiken.”
Frankrijk het hardst getroffen
De impact verschilt aanzienlijk per land. Frankrijk kan een vermindering van de bbp-groei met 1,4 procentpunt tegemoetzien, wat mogelijk resulteert in een krimp van 0,6%. Italië, Spanje en in mindere mate België worden ook geconfronteerd met aanzienlijke groeiverliezen. In Nederland brengt de geschatte vermindering van de bbp-groei met 0,8 procentpunt de economie grotendeels tot stilstand, terwijl Polen minder wordt getroffen omdat het naar schatting minder extreem hete dagen zal ervaren.
Adaptatie is niet genoeg
Triodos Bank pleit voor adaptatiemaatregelen, zoals beter geïsoleerde gebouwen, klimaatbestendige infrastructuur, aangepaste werktijden en meer rechtvaardige toegang tot koeling. Adaptatie kan echter slechts een deel van het verlies beperken. Het enige dat echt verschil maakt, is het krachtig tegengaan van klimaatverandering. De bank dringt er daarom bij beleidsmakers op aan om snelle decarbonisatie te combineren met beleid aan de vraagzijde van de economie dat het totale energie- en grondstofgebruik matigt. Zo wordt een vicieuze cirkel voorkomen waarin klimaatschade de groei verzwakt en klimaatbeleid vervolgens wordt versoepeld als reactie hierop.