Interview met een zelfbouwer

“Je eigen leefomgeving vormgeven is een buitenkans”

Reportage

Kunstenaar Frode Bolhuis wil zijn leefomgeving zo veel mogelijk zelf inrichten. De nieuwe Almeerse wijk Oosterwold, waar mensen naar eigen inzicht huizen kunnen bouwen, bood een unieke kans om dit waar te maken.

Als je het terrein van Oosterwold oprijdt, wisselen lege plekken en huizen elkaar nog af. De wijk is duidelijk in ontwikkeling. Aan de rand van het woongebied, in de beschutting van een klein bos, staan de geschakelde woningen die Frode Bolhuis samen met acht andere gezinnen bouwde. De houten huizen met een volledig glazen pui, passen perfect in de groene omgeving die de nieuwe bewoners inmiddels samen hebben gecreëerd.

huis 320
Oosterwold is een gezamenlijk project van Almere en Zeewolde. De bewoners bouwen hier een ecologische gemeenschap.

Eigen leef- en werkomgeving

Het aanbod van de gemeenten Almere en Zeewolde aan nieuwe bewoners van Oosterwold, is eenvoudig. Zelf een stuk grond uitkiezen en er een huis op bouwen. Bewoners moeten wel zelf voorzieningen, zoals elektriciteit, wegen en riolering creëren. En dit alles met oog voor duurzaamheid en gemeenschapszin. Bolhuis: “Toen ik over deze plannen hoorde was ik meteen enthousiast. De woonboot waar ik met zijn gezin woonde was te klein. Deze mogelijkheid om een eigen leef- en werkomgeving voor mijn gezin op te zetten, was een buitenkans.”

keuken

Beperkt budget

Bolhuis wilde al langer samen met anderen een fijne woonomgeving creëren. Een eerder project om wonen en werken te combineren, strandde echter. Het bleek lastig om het over details eens te worden. Daarom nam hij dit keer zelf de regie in handen. “De uitdaging is om met een beperkt budget toch maximale invloed op je woon- en werkomgeving te hebben. Dat betekent bijna automatisch dat je veel zelf moet doen. Tegelijkertijd wilde ik de snelheid in het project houden. Daarom heb ik eerst de locatie gekozen. De volgende stap was het ontwerp van een betaalbaar huis.”

Flexibel indelen

Samen met architecten van Bureau SLA en Zakenmaker ontwikkelde Bolhuis een huis dat de bewoners veel flexibiliteit biedt om zijn of haar eigen ruimte in te richten. “We hebben gekozen voor een modulair ontwerp. Door te standaardiseren hielden we de kosten laag en had iedereen toch de kans om zijn eigen huis in te delen. Bijvoorbeeld door vijf varianten voor de buitenkozijnen te bieden. Zo konden bewoners hun eigen indeling van de pui kiezen en heeft ieder huis toch een eigen karakter. Voor mij is een licht en ruim atelier heel belangrijk. Dat betekent wel dat we de woonruimte heel efficiënt hebben ingedeeld. ”

klussen

Stadslandbouw verplicht

De keuze voor duurzame materialen en oplossingen bij de bouw was voor Bolhuis logisch. “Er was geen gas en geen riolering. En ook qua elektriciteit wilden we zelfvoorzienend zijn. Dan kom je al snel uit bij een warmtepomp en zonnepanelen. Efficiënt omgaan met energie vraagt verder goede isolatie. Voor de riolering viel de keuze op een helofytenfilter dat water met riet, zand en grind zuivert.” Een andere eis die de gemeente stelde is het opzetten van stadslandbouw. “We zijn nog niet zo ver, maar op de gezamenlijke grond achter onze huizen komen een boomgaard en een moestuin. Daar lopen nu ook al kippen. Op die manier voorzien we dan samen in een belangrijk deel van onze voedselvoorziening.”

Samen opdrachtgever zijn

Bolhuis startte het project op met twee bevriende gezinnen, maar al snel breidde de groep zich uit. Uiteindelijk wonen er nu negen gezinnen in de geschakelde woningen. “Dat proces had best wat voeten in de aarde. We hebben een stichting op basis van het CPO-principe (Collectief Particulier Opdrachtgeverschap) opgericht waarbij ik de begeleiding deed. We zijn samen opdrachtgever, daarbij onderhield ik namens iedereen de contacten met de gemeente, architecten en aannemer. De voorbereiding duurde grofweg een jaar. Toen de grond gereserveerd was, kostte het echter nog een jaar om alle vergunningen rond te krijgen. Het concept was nog zo nieuw dat het veel tijd kostte om alles door de ambtelijke molen te krijgen. Uiteindelijk bleek de uitvoering het gemakkelijkst.”

gezin
Het huis van Frode en zijn gezin maakt onderdeel uit van acht aan elkaar geschakelde woningen.

Saamhorigheid

Het resultaat is meer dan de moeite waard. “De besluitvorming met een groep is niet altijd even eenvoudig. Als je intensief met elkaar samen leeft is het ontzettend belangrijk om draagvlak voor beslissingen te hebben. Daar gaat soms veel tijd in zitten. Het helpt dat we heerlijk buiten wonen met gelijkgestemden. Ik heb geen gewone buren; we zijn samen verantwoordelijk voor onze directe leefomgeving. Zo zorgen we met z’n allen voor onze gezamenlijke tuin. De saamhorigheid is tijdens het bouwtraject flink gegroeid. Iedereen heeft hard moeten werken om zijn droomhuis te kunnen bouwen. En daar genieten we nu samen van.”

Ook geïnteresseerd in je droomhuis bouwen met CPO? Bekijk dan hier onze 6 tips>

PROJECT CV

FRODE BOLHUIS

Frode Bolhuis nam het initiatief om samen met andere jonge gezinnen een ideale woon- en werkomgeving te creëren. In Oosterwold, tussen Almere en Zeewolde, kozen zij zelf een stuk grond om er een energiezuinige woning op te bouwen. Ze legden ook samen voorzieningen zoals elektriciteit en riolering aan. Daarnaast onderhouden ze gezamenlijk de grond om het huis waar een moestuin en boomgaard komen. De hypotheek voor de woning van Frode Bolhuis is door Triodos Bank verstrekt.

triodos.nl/hypotheek

Blijf op de hoogte van al het nieuws over Triodos Bank

Ontvang onze nieuwsbrief in uw inbox

Schrijf u in

Gerelateerde artikelen