Ga naarhoofdnavigatie, zoekvak of decontent

"Verbeter de wereld: begin"

Column van Esther-Mirjam Sent, Radbout Universiteit Nijmegen

28-06-2013 | Waarom zou je je vermogen in lijn brengen met je persoonlijke missie of waarden? Investeren met een persoonlijke missie mag dan goed zijn voor je eigen geweten, het is niet ook noodzakelijk goed voor je eigen portemonnee.

   Sent-2

Esther-Mirjam Sent

  • Hoogleraar Economische Theorie en Economisch Beleid aan de Radboud Universiteit Nijmegen.
  • Lid van de Eerste Kamer der Staten-Generaal
  • Lid van het Sustainable Finance Lab.

Gezien het geringe aandeel van missie-gerelateerd investeren in het totaal aantal investeringen wereldwijd, is het ook nog eens een druppel op de gloeiende plaat. Als je economen moet geloven, kun je maar beter gewoon je eigenbelang nastreven.

In navolging van de Wealth of Nations van Adam Smith dachten economen jarenlang dat de vrije markt er zorg voor zou dragen dat het nastreven van eigenbelang de samenleving als geheel ten goede zou komen. Wat zij daarbij over het hoofd zagen, is dat Adam Smith ook de auteur is van de Theory of Moral Sentiments, waarin hij betoogde dat marktwerking slechts werkt als er een sociaal contract is waarin bijvoorbeeld naastenliefde een plaats krijgt.

De pijnlijke gevolgen van deze economische dwalingen zijn genoegzaam bekend. Zelfs een van de grootste fans van de Wealth of Nations, Alan Greenspan, oud- voorzitter van de Amerikaanse Federal Reserve, heeft dat inmiddels ruiterlijk toegegeven: "Ik heb de fout gemaakt te veronderstellen dat het eigenbelang van organisaties, in het bijzonder banken en anderen, zodanig was dat ze de beste bescherming boden voor de aandeelhouders en hun vermogen in de bedrijven."

Als Alan Greenspan zich samen met de economen had verdiept in de verschillende Europese sociaal-economische systemen, dan had deze fout voorkomen kunnen worden. Hierbij is vooral het zogenaamde Scandinavische systeem interessant. Naast Denemarken, Finland, Noorwegen en Zweden, valt Nederland ook in deze categorie van landen met een relatief grote verzorgingsstaat, oftewel met relatief veel aandacht voor de naastenliefde uit de Theory of Moral Sentiments.

Wat het Scandinavische systeem nu zo opmerkelijk maakt, is dat landen die tot deze categorie behoren gekenmerkt worden door een relatief hoge arbeidsparticipatie alsmede een laag risico van armoede. Oftewel, zij weten hoge efficiƫntie met grote gelijkheid te combineren. Kortom, een goed gevulde portemonnee en een goed geweten kunnen prima samengaan.

Laat het Scandinavische systeem dan ook een inspiratie zijn voor het combineren van de Wealth of Nations en de Theory of Moral Sentiments, en voor missie-gerelateerd investeren. Om met mijn favoriete filosoof Loesje te spreken: "Verbeter de wereld: begin." En dan graag met missiegerelateerd investeren.

Investeren in idealen

Wat is impact investing? Lees het hier in zeven kernvragen.

Financiers als ambassadeurs

Het Scheepvaartmuseum over hun eigentijdse financiering.